Kosztowne śródeckie murale – czy blokują odbudowę Śródki?

Zielona Symfonia Śródka Poznań mural Opowieść śródecka z trębaczem na dachu i kotem w tle

Śródka niedawno wzbogaciła się o kolejną instalację artystyczną – „Zieloną Symfonię”. Czy – tak samo, jak mural „Opowieść śródecka(…)” – spowoduje straty i zablokuje odbudowę dzielnicy?

Krótko o Zielonej Symfonii

Zielona Symfonia na Śródce to metafora instrumentów muzycznych. Poprzez układ rynien i rur, rozłożonych na 450 m2, instalacja nawiązuje do orkiestry, która podczas deszczu „grać” będzie deszczowe symfonie. Śródka zyska w ten sposób nową atrakcję. To jedyny tego typu egzemplarz sztuki współczesnej w Poznaniu. Za Zieloną Symfonię odpowiada Fundacja Artystyczno-Edukacyjna PUENTA.

Więcej o Zielonej Symfonii przeczytasz w tym artykule.

Śródka Zielona Impresja mural instalacja artystyczna Poznań
Zielona Symfonia przy ulicy Ostrówek i Cybińskiej w Poznaniu

Zielona Impresja to nie jedyna instalacja na Śródce

Od kilku lat przestrzeń tej dzielnicy zdobi Opowieść śródecka z trębaczem na dachu i kotem w tle. To wyjątkowy mural bazujący na oddaniu wyobrażeniu o małomiasteczkowej zabudowie i sielskim życiu. Ponadto wykorzystuje iluzję – odpowiednie cieniowanie wzmacnia poczucie głębi malunku. Zielona Impresja znajduje się tuż obok – przy ulicy Ostrówek i Cybińskiej.

Zielona Symfonia Śródka Poznań mural Opowieść śródecka z trębaczem na dachu i kotem w tle
Przed Opowieścią śródecka znajduje się pusta działka

Gerard Cofta, radny osiedlowy i pomysłodawca powstania malowidła, za źródło natchnienia do powstania muralu wziął fotografię z przedwojenną zabudową:

Zainspirowało go zdjęcie z lat dwudziestych ubiegłego wieku. – To zdjęcie z zabudową klasztoru filipinów. Pomyślałem sobie, że na pustym placu można by coś takiego wybudować, ale że nie ma takiej możliwości, zaproponowałem przeniesienie tego na ścianę (epoznan.pl)

Także ten mural powstał w wyniku działania Fundacji Artystyczno-Edukacyjnej PUENTA.

Problem odbudowy Śródki

Śródka przed wojną była zabudowana dużo gęściej. Ulica Ostrówek (prowadząca na Ostrów Tumski) była szczelnie otoczona kamienicami. Niektóre sięgały kilku pięter. Zarówno działka przed muralem, jak i Zieloną Symfonią, była w przeszłości zabudowana. Po wojnie na Śródce część budynków wyburzono.

Poznań Śródka mapa Opowieść śródecka mural Zielona Symfonia
Mapa Śródki z początku XX wieku. Na czerwono zaznaczono budynki w miejscu pustej działki przed „Opowieścią śródecką (…)”, na zielono – kamienice niegdyś zasłaniające ślepą ścianę z instalacją „Zielona Symfonia”. Źródło: cyryl.poznan.pl

Mało kto wie, ale niedawno istniała szansa na odtworzenie zabudowy przy kościele na Śródce w miejscu muralu „Opowieść śródecka”. Tak się jednak nie stało, a dzisiaj plac przed muralem został zablokowany do zabudowy. Dlaczego do tego doszło?

Perypetie z planem miejscowym

W 2007 roku Rada Miasta podjęła uchwałę o rozpoczęciu tworzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (MPZP) dla Śródki. MPZP to akt prawa kształtujący zabudowę, drogi, ustalający tereny zielone. Obejmuje zarówno działki publiczne, jak i prywatne.

2015 rok przyniósł konsultacje społeczne projektu planu. Dokument wyłożono mieszkańcom Poznania w październiku. Projekt zakładał odtworzenie zabudowy na działce przed muralem. Budynek miał mieć podobną wysokość, jak sąsiednie kamienice. Aktywiści ze Śródki stanowczo sprzeciwili się takim planom. Pomysł odbudowy krytykowali także członkowie fundacji PUENTA – inicjatorzy powstania muralu.

– Nic tak nie pomogło Śródce jak ten mural. Nie zgadzam się na zabudowę w tym miejscu. Czar Śródki pryśnie – mówi Arleta Kolasińska z fundacji Puenta, która była pomysłodawcą jego powstania.

O tym, że należy ratować piękny mural jest z kolei przekonana Beata Urbańska, inna radna osiedlowa, a zarazem radna miejska. – Muszą się znaleźć rozwiązania na uratowanie sytuacji – mówi.

„Słynny mural na Śródce może zostać zabudowany!”, gloswielkopolski.pl

Mural ocalał, ale nie bez kosztów

Wpłynęło 11 pism zawierających 94 uwagi. Prezydent Jacek Jaśkowiak część z nich uwzględnił. Dotyczyły one m.in. działki przed muralem. Uwagi spowodowały konieczność korekty planu miejscowego. Ponowne wyłożenie miało miejsce 11 kwietnia 2016 roku. Nowa wersja planu chroniła mural, przeznaczając działkę przed nim pod drogę publiczną i plac.

Śródka Poznań mural Opowieść śródecka plan miejscowy mpzp
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Śródka. Na czerwono zaznaczono działkę przed muralem, która jest drogą publiczną

Plan w takiej wersji został przyjęty przez Radę Miasta 15 maja 2017 roku.

Kto zapłaci za ochronę działki przed muralem?

Nie ma nic za darmo. Działka przed muralem należy do osoby prywatnej. Czy sama z siebie wykona plac, zbuduje chodniki, uporządkuje teren? Raczej nie, gdyż byłaby to dla właściciela inwestycja deficytowa.

Poznań Śródka mural sytuacja własnościowa Geopoz
Sytuacja własnościowa gruntów na Śródce w Poznaniu

Albo miasto w trybie partnerstwa publiczno-prywatnego będzie zachęcać właściciela gruntu do przeprowadzenia zmian, albo będzie zmuszone go wywłaszczyć lub wykupić. Nie można bowiem oczekiwać, iż ktoś sam z siebie sfinansuje remont infrastruktury, która mu nie służy. Czy jesteśmy skazani na wiecznie wykrzywiony chodnik i gemelę?

Poznań Śródka mural gemela
Prywatna działka przed muralem na Śródce

Miasto oszacowało stratę poniesioną w wyniku wprowadzenia planu miejscowego na ok. 3 600 000 złotych. Gdyby chciano wykupić grunt przed muralem, niezbędne byłyby dodatkowe pieniądze.

Zielona Symfonia kolejnym pretekstem do rezygnacji z odbudowy?

Po dwóch latach od skutecznej walki z odbudową Śródki w dzielnicy powstała kolejna instalacja artystyczna. Podobnie jak mural „Opowieść śródecka”, „Zielona Symfonia” wisi na ślepej ścianie. W przeszłości także tutaj znajdowała się zabudowa.

Plan miejscowy dopuszcza przed Zieloną Symfonią odtworzenie zabudowy, która znajdowała się tutaj przed wojną. Działka należy do Miasta Poznania. Mając w pamięci perypetie odbudowy działki przed słynnym muralem, można się zastanawiać, czy dopuszczenie zabudowy nie jest tylko teoretyczne. Co zrobi miasto, jeżeli będzie chciało sprzedać działkę lub postawić budynek i napotka opór tych samych środowisk? Jak wiemy – w przeszłości już raz się ugięło.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

%d bloggers like this: